SÂLİH BABA
Erzincan'da
yetişen bir velî ve tasavvuf şâiri. 1846 (H.1263) senesinde doğdu.
Babası Mustafa Efendi imâm idi. 1906 (H.1324)da Erzincan'da vefât etti.
Erzincan'da Kırtıloğlu Tekkesi yakınında Akmezarlığa defnedilmiştir.
Tasavvufta Hâlidiyye yolunun
rehberlerinden Muhammed Sâmî Erzincânî hazretlerinden feyz alarak
kemâle ermiştir. Önceleri tüfek ustalığı yapmıştır. Tasavvufta
yetiştikten sonra pekçok şiir yazmıştır. Şiirlerinin toplandığı bir Dîvân'ı
vardır.
Tekke edebiyâtında son devir şâirlerinden
olan SâlihBaba, şiirlerinde hem halk edebiyâtı hem de dîvân edebiyâtı
şekillerini kullanmıştır. Dîvân edebiyâtı nazım şekillerinden kasîde,
gazel, murabbâ, muhammes, müseddes, beyit, müstezad ve mesnevîyi, halk
edebiyâtı nazım şekillerinden ise koşmayı kullanmıştır. Nazım
şekillerinden en çok gazel türünde şiir yazmıştır. Hece vezninde daha
çok on birli hece veznini kullanmıştır. Kâfiyelerden yarım, tam ve
zengin kâfiyeleri kullanmış olup daha çok tam kâfiyeye yer vermiştir.
Şiirlerinde tema olarak bu dünyânın
geçici ve fânîliğini, asıl hayâtın âhiret hayâtı olduğunu, Allahü
teâlânın emir ve yasaklarına uymak lâzım geldiğini işlemiştir. Ayrıca
şiirlerinin çoğunda hocasına bağlılığını ve muhabbetini dile
getirmiştir.
Dîvân'ından başka biri hocasından
bahsettiği tahmin edilen iki eseri daha olduğu söylenmiştir. Ancak bu
eserleri bulunamamıştır.
Bâzı şiirleri:
Ömür cevherdir kadri bilinmez
Sakın gafletle geçirme zamânı
Cihanda şimdi kâl ehli çoğaldı
Söz ile kandırır nice cüvânı
*** *** ***
Şeyhim benim sultan imiş
Haktan bize ihsan imiş
Can derdine derman imiş
Görün beni aşk n'eyledi
Âhiri derviş eyledi
Bir sâlih-i mestâneyem
Ne uslu ne dîvâneyem
Bilmem beni ben ya neyem
Görün beni aşk n'eyledi
Âhiri derviş eyledi.
1) Sâlih Baba, Hayâtı ve Eserleri